Yumurtalık (Over) Kistleri: Türleri, Takibi ve Ameliyat Gereksinimi

Kist türleri

• Fonksiyonel kistler (folikül ve korpus luteum kistleri): Yumurtlama sürecine bağlıdır, genellikle 1-3 ay içinde kaybolur.
• Endometrioma (çikolata kisti): Endometriozise bağlıdır; ağrı ve yumurta rezervinde azalma ile ilişkili olabilir.
• Dermoid kist (matür kistik teratom): Yağ, kıl gibi farklı dokular içerir; genç kadınlarda sıktır.
• Kistadenomlar: Sıvı veya mukus içeren, büyüyebilen iyi huylu kistlerdir.
• Polikistik over görünümü: Gerçek bir kist değil, çok sayıda küçük folikül görünümüdür.

Belirtiler

Kistlerin çoğu belirti vermez ve rutin ultrasonda saptanır. Büyük kistler kasıkta dolgunluk, ağrı, ilişki sırasında ağrı veya adet düzensizliğine yol açabilir. Ani ve şiddetli ağrı, bulantı-kusma ile birlikteyse kistin dönmesi veya yırtılması düşünülür ve acil değerlendirme gerekir.

Değerlendirme

Vaginal ultrason kistin boyutu, içeriği ve iç yapısı hakkında ayrıntılı bilgi verir. Uluslararası ultrason sınıflama sistemleri (IOTA, O-RADS) kistin iyi huylu olma olasılığını tahmin etmeye yardımcı olur. Gerektiğinde CA-125 gibi tümör belirteçleri ve MR kullanılır.

Tedavi

• İzlem: Basit görünümlü, küçük kistler 6-12 hafta sonra ultrasonla tekrar değerlendirilir.
• Laparoskopik kistektomi: Kalıcı, büyüyen, belirti veren veya şüpheli görünümlü kistler kapalı yöntemle çıkarılır.
• Yumurtalık dokusunu koruma: Özellikle gebelik planlayan kadınlarda, sağlıklı yumurtalık dokusu ve yumurta rezervi mümkün olduğunca korunur.

Kistler ve doğurganlık

Endometrioma ameliyatları yumurta rezervini azaltabildiğinden, tüp bebek planlanan kadınlarda ameliyat kararı dikkatle verilir. Bazı durumlarda ameliyat öncesi yumurta veya embriyo dondurulması konuşulabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Bu sitedeki bilgiler yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için hekime başvurunuz.

İlgili sayfalar