HPV ve rahim ağzı kanseri
Rahim ağzı kanserlerinin neredeyse tamamı, cinsel yolla bulaşan yüksek riskli HPV (insan papilloma virüsü) tiplerinin kalıcı enfeksiyonuyla ilişkilidir. HPV enfeksiyonu çok yaygındır ve çoğu 1-2 yıl içinde bağışıklık sistemi tarafından temizlenir. Kalıcı olan az sayıdaki enfeksiyon, yıllar içinde kanser öncüsü değişikliklere yol açabilir. Bu uzun süreç, taramanın neden etkili olduğunu açıklar.
Smear ve HPV testi arasındaki fark
- HPV testi: Rahim ağzındaki hücrelerde yüksek riskli HPV varlığını araştırır. Duyarlılığı yüksektir ve negatif sonuç uzun süreli güvence sağlar.
- Smear (sitoloji): Rahim ağzı hücrelerinin mikroskop altında incelenmesidir; hücrelerde değişiklik olup olmadığını gösterir.
Her iki test de aynı muayenede, birkaç saniyelik bir işlemle alınabilir.
Test öncesi dikkat edilecekler
- Adet döneminin dışında, tercihen adet bitiminden birkaç gün sonra yaptırın.
- Testten önceki 48 saat vajinal duş, fitil, krem ve cinsel ilişkiden kaçının.
Muayene genellikle hafif bir basınç hissi dışında rahatsızlık vermez. Prof. Dr. İkbal Kaygusuz'un da yazarları arasında yer aldığı bir çalışmada, spekulum muayenesinde jel kullanımının ağrıyı azaltma etkisi ve smear sonuçlarına etkisi incelenmiştir.
Sonuç anormal çıkarsa
Anormal bir sonuç kanser anlamına gelmez. HPV tipi, sitoloji sonucu ve önceki sonuçlara göre risk hesaplanır: bir yıl sonra tekrar test, kolposkopi veya tedavi önerilebilir. Kolposkopide rahim ağzı büyüteçle incelenir ve şüpheli alanlardan biyopsi alınır. Yüksek dereceli değişikliklerde LEEP/konizasyon gibi küçük işlemlerle anormal doku çıkarılır.
Kimler taramaya devam etmeli?
HPV aşısı olan kadınlar da taramaya devam etmelidir. 65 yaşından sonra, önceki sonuçları düzenli olarak normal olan kadınlarda tarama sonlandırılabilir. Bağışıklığı baskılanmış kadınlarda daha sık tarama gerekir.
Sıkça Sorulan Sorular
HPV pozitif çıktı, kanser miyim?
Bakire kadınlar smear yaptırmalı mı?
Kaynaklar
- World Health Organization. WHO guideline for screening and treatment of cervical pre-cancer lesions, 2nd ed., 2021.
- Perkins RB, et al. 2019 ASCCP Risk-Based Management Consensus Guidelines. J Low Genit Tract Dis, 2020.
- The role of gel application in decreasing pain during speculum examination and its effects on papanicolaou smear results. Archives of Gynecology and Obstetrics, 2014.
- Abnormal cervical cytology risk factors in the Western Black Sea Region and the importance of health insurance. Türk Patoloji Dergisi, 2014.
Bu sitedeki bilgiler yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için hekime başvurunuz.